تصور کنید در یک روز تعطیل به همراه خانواده دور هم جمع شدهاید. عطر زعفران و کره در خانه پیچیده و همگی منتظر یک وعده غذای خاص و بینظیر هستند. میز چیده شده با برنج زعفرانی، زرشکهای درخشان و مرغی که در کره تفت داده شده، دل هر کسی را میبرد. این همان جادوی اکبر جوجه است؛ غذایی که نهتنها طعم بینظیری دارد، بلکه خاطرات خوشی را هم زنده میکند.
فهرست مطالب
اکبر جوجه یکی از غذاهای معروف و پرطرفدار ایرانی است که اصالت آن به شمال کشور، بهویژه استان مازندران برمیگردد. این غذا با پخت خاص خود و استفاده از ترکیب سس انار و گردو، طعمی متفاوت و خاص را ایجاد میکند که در کمتر غذایی یافت میشود. اما نگران نباشید! شما نیازی ندارید که حتما به یک رستوران شمالی سر بزنید تا این غذای خوشمزه را امتحان کنید، زیرا امروز قصد داریم بهترین و سادهترین دستور پخت اکبر جوجه را به شما آموزش دهیم تا بتوانید آن را در خانه تهیه کنید و از طعم بینظیرش لذت ببرید.
مواد لازم برای ۴ نفر
تهیه یک اکبر جوجه اصیل نیاز به مواد اولیه باکیفیت و مرغوب دارد. در جدول زیر، مواد مورد نیاز برای تهیه این غذا را مشاهده میکنید.
| مواد لازم | مقدار مورد نیاز |
|---|---|
| جوجه (کمتر از ۱ کیلوگرم) | ۱ عدد |
| پیاز متوسط | ۲ عدد |
| سیر | ۳ تا ۴ حبه |
| لیموترش تازه | ۱ عدد |
| زعفران دمکرده | چند قاشق غذاخوری |
| نمک و فلفل سیاه | به میزان لازم |
| فلفل قرمز | نوک قاشق چایخوری |
| زردچوبه | ۱ قاشق چایخوری |
| پودر سیر | ۱ قاشق چایخوری |
| رب انار | چند قاشق غذاخوری |
| گردوی آسیابشده | ۴ قاشق غذاخوری |
| روغن سرخکردنی | حدود ۲ لیتر |
| کره | ۱۰۰ تا ۱۵۰ گرم |
این مواد برای تهیه یک اکبر جوجه لذیذ و اصیل کافی است. با رعایت این مقادیر، میتوانید یک وعده غذایی خوشمزه و فراموشنشدنی را برای خانواده یا مهمانان خود تهیه کنید.
طرز تهیه اکبر جوجه رستورانی و اصیل
مرحله اول: آمادهسازی و تمیز کردن جوجه
برای تهیهی یک اکبر جوجهی اصیل، ابتدا باید از یک جوجهی کوچک استفاده کنید. ترجیحا جوجهای که برای اکبر جوجه استفاده میکنید وزنی کمتر از ۱ کیلوگرم داشته باشد. جوجه را کاملا بشویید و آن را از وسط به دو نیم تقسیم کنید. این برش باید بهگونهای باشد که هر قسمت شامل یک ران و بخشی از سینه باشد. بهتر است پوست جوجه را جدا نکنید، زیرا این کار باعث حفظ بافت و لطافت گوشت در هنگام سرخ شدن میشود. بعد از شستن، اجازه دهید آب اضافی جوجه خارج شود و آن را کنار بگذارید.

مرحله دوم: مرینیت کردن جوجه
یکی از مهمترین مراحل در تهیهی اکبر جوجه، مرینیت کردن آن است که تأثیر بسیار زیادی در طعم نهایی غذا دارد. برای این کار، ابتدا زعفران دمکرده را روی سطح جوجهها بریزید و با دست بهخوبی آن را روی گوشت پخش کنید. همیشه زعفران را قبل از هر چیز اضافه کنید، زیرا اگر ابتدا آبلیمو یا روغن اضافه شود، زعفران به درستی جذب گوشت نخواهد شد.
پیازها را به شکل خلالی خرد کنید و قبل از اضافه کردن به جوجه، کمی در دست بفشارید تا آب آنها خارج شود. این کار کمک میکند تا عطر پیاز بهتر در گوشت نفوذ کند. سیرها را نیز له کرده و روی جوجه بریزید. لیموترش را از وسط نصف کنید و پوست آن را رنده کرده و آب نصف لیمو را روی جوجه بریزید. حالا نوبت به ادویهها میرسد؛ نمک، فلفل سیاه، فلفل قرمز، زردچوبه و پودر سیر را اضافه کنید. جوجه را با دست ماساژ دهید تا تمامی مواد بهخوبی به گوشت جذب شوند.

پس از انجام این مراحل، جوجه را در ظرفی دربسته داخل یخچال قرار دهید و اجازه دهید حداقل ۳ ساعت و حداکثر ۲۴ ساعت در مواد بماند. هرچه مدت زمان مرینیت شدن بیشتر باشد، طعم و عطر جوجه بهتر خواهد شد.
مرحله سوم: آمادهسازی روغن برای سرخ کردن
بعد از گذشت مدت زمان لازم برای مرینیت شدن، جوجهها را از یخچال خارج کنید و تکههای پیاز و سیر را از آن جدا کنید. در یک قابلمهی گود یا تابهی عمیق، مقدار زیادی روغن سرخکردنی بریزید. مقدار روغن باید بهاندازهای باشد که جوجهها در آن غوطهور شوند. سپس حرارت را روی کمترین درجهی ممکن تنظیم کنید. در این مرحله، نباید روغن را داغ کنید؛ زیرا جوجه باید بهآرامی و با حرارت ملایم سرخ شود تا هم کاملا مغزپخت شود و هم سطح آن برشته گردد.

برای عطر و طعم بیشتر، نصف یک پیاز و دو حبه سیر را در روغن بیندازید و اجازه دهید کمی تفت بخورند. این کار باعث میشود روغن عطر بهتری داشته باشد و در نتیجه جوجهی شما طعم بهتری بگیرد.
مرحله چهارم: سرخ کردن جوجه در روغن
اکنون نوبت به سرخ کردن جوجه میرسد. تکههای جوجه را بهآرامی در روغن قرار دهید و اجازه دهید با حرارت بسیار کم سرخ شوند. این فرآیند حدود ۱ ساعت تا ۱ ساعت و ربع طول میکشد. نکتهی بسیار مهم در این مرحله، کنترل حرارت است؛ شعله باید تا حد امکان کم باشد تا جوجهها بهآرامی بپزند و روغن بیش از حد داغ نشود. اگر روغن بیش از حد داغ شود، سطح جوجه سریعا سرخ شده اما داخل آن نپخته باقی خواهد ماند.

در طول سرخ شدن، نیازی به هم زدن زیاد جوجهها نیست. کافی است هر چند دقیقه یکبار آنها را بررسی کنید و در صورت لزوم، کمی جابهجا کنید تا یکنواخت سرخ شوند. در این مرحله، درِ قابلمه را نبندید، زیرا این کار باعث میشود بخار در داخل قابلمه جمع شده و جوجهها نرم شوند، در حالی که ما میخواهیم سطح آنها برشته باشد.
مرحله پنجم: سرخ کردن جوجه در کره
پس از اینکه جوجهها در روغن سرخ شدند، آنها را از روغن خارج کنید و روی یک دستمال کاغذی یا توری فلزی قرار دهید تا روغن اضافی آنها گرفته شود. در این مرحله، جوجهها تقریبا آماده هستند، اما هنوز یک مرحلهی مهم باقی مانده است: تفت دادن جوجهها در کره.

حدود ۱۰۰ تا ۱۵۰ گرم کره را در یک تابهی بزرگ روی حرارت ملایم ذوب کنید. میتوانید برای عطر بیشتر، مقداری روغن حیوانی نیز به کره اضافه کنید. سپس جوجههای سرخشده را درون کره قرار دهید و بهآرامی تفت دهید. این مرحله علاوه بر طعمدهی فوقالعاده، باعث میشود سطح جوجهها براقتر و جذابتر شود. در رستورانها معمولا مقدار کره بسیار زیاد است و جوجهها عملا در کره غوطهور هستند، اما در پخت خانگی، میتوان از مقدار کمتری استفاده کرد تا هزینهی غذا کاهش یابد.
مرحله ششم: تهیهی سس مخصوص انار و گردو
یکی از اجزای خوشمزهی اکبر جوجه، سسی است که همراه آن سرو میشود. برای تهیهی این سس، ابتدا چند قاشق غذاخوری رب انار را در یک ظرف بریزید. اگر رب انار شما خیلی ترش است، مقداری شکر اضافه کنید و اگر بیش از حد شیرین است، کمی آبلیمو یا سرکه به آن بیفزایید تا طعم آن متعادل شود.
یک حبه سیر را رنده کنید و همراه با چهار قاشق گردوی آسیابشده به رب انار اضافه کنید. این مواد را خوب مخلوط کنید تا یک سس یکدست و غلیظ به دست آید. برخی افراد زعفران دمکرده نیز به این سس اضافه میکنند، اما تأثیر چندانی در طعم آن ندارد و فقط هزینهی تهیهی غذا را افزایش میدهد.
مرحله هفتم: سرو اکبر جوجه
بعد از سرخ شدن جوجهها در کره، آنها را در ظرف سرو قرار دهید. برای همراهی این غذا، یک بشقاب برنج زعفرانی و زرشک تفتدادهشده بهترین انتخاب است. همچنین، میتوانید مقداری از کرهای که جوجهها را در آن سرخ کردهاید، روی آنها بریزید تا هم ظاهر زیباتری پیدا کنند و هم طعم کرهای بیشتری داشته باشند.
سس مخصوص انار و گردو را در یک کاسهی کوچک بریزید و کنار بشقاب قرار دهید تا هر کسی که دوست دارد، به میزان دلخواه از آن استفاده کند. حالا اکبر جوجهی شما آمادهی سرو است! این غذا اگرچه کمی زمانبر است، اما طعم بینظیر آن قطعا ارزش این زحمت را دارد. پیشنهاد میکنیم که حتماً این دستور پخت را امتحان کنید و از طعم فوقالعادهی آن لذت ببرید.
نکات و سوالات مهم در رابطه با این دستور پخت
آیا میتوان به جای جوجه از مرغ بزرگتر استفاده کرد؟
استفاده از مرغ بزرگتر توصیه نمیشود، زیرا جوجهی کوچکتر، گوشت نرمتر و طعم لذیذتری دارد. مرغهای بزرگتر به اندازهی کافی لطیف نخواهند شد و ممکن است طعم اکبر جوجه را تغییر دهند.
آیا میتوان از روغن کمتری برای سرخ کردن جوجه استفاده کرد؟
یکی از نکات کلیدی در تهیه اکبر جوجه، سرخ کردن آن در روغن زیاد است تا جوجه کاملا در روغن غوطهور شود و تمام نقاط آن بهصورت یکنواخت پخته شوند. اگر مقدار روغن کم باشد، ممکن است برخی قسمتهای جوجه بهخوبی سرخ نشوند و بافت آن یکدست نباشد. با این حال، میتوانید از یک قابلمهی کوچکتر استفاده کنید تا با روغن کمتر، جوجه همچنان در روغن غوطهور بماند. همچنین میتوانید روغن را بعد از سرخ کردن جوجه صاف کرده و برای استفادههای بعدی نگهداری کنید.
چرا باید جوجه را ابتدا در روغن و سپس در کره سرخ کنیم؟
سرخ کردن جوجه ابتدا در روغن باعث میشود که کاملا بپزد و مغزپخت شود و بافت آن نرم باشد. اما برای اضافه کردن طعم کرهای و ایجاد یک عطر فوقالعاده، مرحلهی دوم سرخ کردن در کره انجام میشود. این کار علاوه بر طعم بهتر، باعث براق شدن و جذابتر شدن ظاهر جوجه نیز میشود. اگر بخواهید از کره در مرحلهی اول استفاده کنید، به دلیل حرارت طولانیمدت، کره خواهد سوخت و طعم نامطلوبی ایجاد میکند.
آیا میتوان سس مخصوص را حذف کرد؟
بله، برخی افراد اکبر جوجه را بدون سس سرو میکنند و از همان طعم زعفرانی و کرهای آن لذت میبرند. اما سس مخصوص انار و گردو، یک مزهی ملس و خاص به غذا اضافه میکند که آن را از یک مرغ معمولی سرخشده متمایز میکند. پیشنهاد میشود که حتما این سس را تهیه کنید، اما اگر ذائقهی شما با آن سازگار نیست، میتوانید آن را حذف کنید.
آیا میتوان از زعفران کمتری استفاده کرد؟
زعفران یکی از اجزای اصلی این غذا است که هم رنگ زیبایی به آن میدهد و هم طعم دلپذیری ایجاد میکند. با این حال، اگر به هر دلیلی نمیخواهید مقدار زیادی زعفران مصرف کنید، میتوانید مقدار آن را کاهش دهید. اما توجه داشته باشید که کاهش زعفران ممکن است باعث شود که اکبر جوجه طعم و رنگ اصلی خود را از دست بدهد.
آیا میتوان این غذا را در فر تهیه کرد؟
روش سنتی تهیهی اکبر جوجه، سرخ کردن در روغن است، اما اگر میخواهید آن را در فر درست کنید، میتوانید جوجهی مرینیتشده را داخل یک ظرف مخصوص فر قرار دهید، مقداری کره روی آن بمالید و در دمای ۱۸۰ درجهی سانتیگراد بپزید. در این روش، جوجه نرم و خوشطعم خواهد شد، اما تفاوت آن با روش سرخکردن در روغن این است که بافت برشتهای که در روش اصلی ایجاد میشود، در روش فر وجود نخواهد داشت.
اکبر جوجه را میتوان در خانه درست کرد؟
تهیهی این غذا در خانه شاید کمی زمانبر باشد، اما قطعا ارزشش را دارد. نکات کلیدی برای داشتن یک اکبر جوجهی بینقص شامل انتخاب جوجهی کوچک، مرینیت کردن درست، سرخ کردن با حرارت ملایم و استفاده از کره در مرحلهی نهایی است. همچنین، سس مخصوصی که همراه این غذا سرو میشود، به آن طعمی خاص و بینظیر میبخشد.
اگر تا به حال اکبر جوجه را در خانه درست نکردهاید، پیشنهاد میکنیم که حتما این دستور پخت را امتحان کنید و از طعم بینظیر آن لذت ببرید. این غذا نهتنها یکی از خوشمزهترین غذاهای ایرانی است، بلکه یکی از بهترین گزینهها برای مهمانیها و دورهمیهای خانوادگی محسوب میشود. پس همین امروز دست به کار شوید و یک اکبر جوجهی خانگی عالی تهیه کنید!
ممنون از اینکه با مجله آشپزی سقف همراه بودید.
منبع: کانال یوتیوب Ashpaz TV

